Türkiye'nin İşsizlik Şampiyonu Şırnak
Birinciliği Kıl Payı(!) Kaçırdık
Naif Karabatak-Özel Haber
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ilk kez il bazında işsizlik oranlarını açıkladı. Buna göre Türkiye'de işsizliğin en yüksek olduğu il Şırnak çıktı. Adıyaman ise birinciliği kıl payı(!) kaçırarak dokuzuncu oldu.
Yatırımcıların, çalışanların ve işsizlerin dört gözle beklediği teşvikten umduğunu alamayan Adıyaman’a bir kötü sürpriz de 31 Aralık’ta süresi dolacak mevcut teşvikin süresinin halen uzatılmaması oldu. Üzerine açıklanan işsizlik oranları da Adıyaman’ın ve bölgenin yaşadığı gerçeği gözler önüne serdi.
TUİK verilerine göre Adıyaman işsizlikte dokuzuncu sırada. Ancak, üçüncü ile dokuzuncu sıra arasında çok küçük farklar görülüyor. Yine Adıyaman’da “çalışıyor” gözüken on binlerce kişinin de “asgari ücret” aldığı bir gerçek.
İşsizlik oranının bu kadar yüksek bir oranda çıkması, başka illere ırgatlığa giden vatandaşların çokluğu ve nüfusun yarısından fazlasının yeşil kartlı olmasını da açıklıyor.
Bütün bunlara rağmen teşvikte Adıyaman’ın 4’üncü sıraya atılmasında hangi kriterlerin alındığını, bu kriterleri kimlerin hazırladığını da kimse açıklayamadı.
Yeni İşsizler Ordusu Çıkabilir
Adıyaman Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği Başkanı Mustafa Salman, işsizlik rakamlarının Adıyaman ve bölge açısından iç açıcı olmadığını belirterek, “Zaten esnafın durumu iyi değil, çalışanların da aldığı ücret yeterli değil, işsizlikte de bölgemizin ürküten rakamlar vermesi tesadüf değildir. Hükümet bölgeye yönelik teşvikleri arttırması gerekir. 2009 yılının son günlerine yaklaştığımız halde halen teşvik süresinin uzatılmaması da manidaradır. Demokratik açılımla özellikle bölgede barış ve huzur isteyen hükümetimizin bir an önce bölgeye yönelik ekonomik girdi sağlayacak, insanların yoksulluğunu önleyecek, işsizliğine çare bulacak projeler üretmesi gerekir” dedi.
Salman, “Adıyaman teşvikte hak ettiği bölgeye alınmadı. Buna karşın “2010’da yeni liste yapılacak dendi ancak mevcut teşviğin süresi bile uzatılmadı. Siyasilerin mutlaka teşvik süresini yeniden gözden geçirmeleri gerekir. Yoksa işsizler ordusuna yeni ordular eklenir” dedi.
Türkiye Ortalamasının Üzerindeyiz
TÜİK'in 2008 sonu itibariyle hazırladığı rakamlara göre, Türkiye'deki işsizlik oranı yüzde 11 iken bu oran Şırnak'ta yüzde 22.1 olarak belirlendi. Şırnak'ı yüzde 20.5 ile Adana ve yüzde 18.3 ile Hakkari izledi. Listede Adıyaman, 16.5 ile dokuzuncu sırada yer alıyor.
İşsizlik oranının en düşük olduğu iller ise yüzde 3.7 ile Ardahan, yüzde 4.1 ile Kars ve yüzde 4.7 ile Bayburt olarak sıralandı.
İşte il il işsizlik ve istihdam rakamları:
Şırnak 22.1, Adana 20.5, Hakkari 18.3, Siirt 17.9, Tunceli 17.9, Hatay 17.7, Mardin 17.0, Gaziantep 16.8, Adıyaman 16.5, Osmaniye 16.3, Diyarbakır 15.7, Elazığ 15.5, Bingöl 14.8, Batman 14.3, Edirne 14.3, Bitlis 14.2, Muş 13.2, Mersin 13.1, Van 13.0, Kahramanmaraş 12.8, Şanlıurfa 12.8, Aydın 12.4, Yozgat 12.2, Yalova 12.1, Ankara 11.8, İzmir 11.8, Kocaeli 11.6, Bolu 11.5, Kırklareli 11.5, Malatya 11.5, İstanbul 11.2, Kayseri 11.1, Kırıkkale 11.1, Kırşehir 11.1, Kilis 10.9, Bursa 10.8, Konya 10.7, Sivas 10.7, Düzce 10.2, Muğla 10.1, Aksaray 10.0, Eskişehir 9.9, Manisa 9.8, Antalya 9.7, Denizli 9.4, Niğde 9.3, Uşak 9.2, Tekirdağ 9.1 Nevşehir 9.0, Sakarya 8.5, Amasya 8.2, Bilecik 8.2, Isparta 8.1, Balıkesir 7.9, Samsun 7.8, Afyonkarahisar 7.7, Çankırı 7.7, Karaman 7.7, Çorum 7.5, Karabük 7.5, Çanakkale 7.0, Sinop 6.9, Zonguldak 6.9, Iğdır 6.7, Ağrı 6.5, Kütahya 6.5, Burdur 6.4, Giresun 6.3, Erzurum 6.2, Erzincan 6.1, Trabzon 6.1, Tokat 5.9, Artvin 5.7, Kastamonu 5.3, Bartın 5.2, Rize 5.2, Gümüşhane 5.0, Ordu 4.9, Bayburt 4.7, Kars 4.1, Ardahan 3.7
İl Düzeyinde Temel İşgücü Göstergeleri, 2008
Türkiye İstatistik Kurumu’ndan yapılan açıklama şöyle;
“1988 yılından itibaren, Uluslararası Çalışma Örgütü’nce belirlenen norm ve standartlara uygun olarak, düzenli uygulanmakta olan hanehalkı işgücü araştırmasında, 2004 yılından itibaren Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (Eurostat) standartları da takip edilmektedir.
Bu kapsamda, 2004 yılından itibaren Hanehalkı İşgücü Araştırması’nın örnek hacmi İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması 2. Düzey’e (26 Bölge) göre tahmin vermek üzere artırılmış ve araştırma sonuçları Türkiye, kent ve kır ayrımında verilen dönemsel sonuçların yanısıra, yıllık olarak 26 Bölge ayrımında da yayımlanmaya başlanmıştır. Bununla birlikte, son yıllarda gerek kamu otoriteleri tarafından gerçekleştirilecek plan ve projeler, gerekse akademik çalışmalar için il düzeyinde temel işgücü piyasası göstergelerine de ihtiyaç duyulmaya başlanmıştır.
Avrupa Birliği İstatistik Ofisi’nce işgücü anketi tahmin boyutunun Düzey 2 olarak belirlenmesinin temel gerekçesi, daha alt coğrafi alanlar için örnekleme dayalı araştırmalar yoluyla bilgi derlenmesinin oldukça yüksek örnek hacmi gerektirmesi, bunun da gerek altyapı olanakları, gerekse maliyet kısıtları dikkate alındığında tercih edilir olmamasıdır.
Özellikle, ülkemiz gibi nüfusu fazla, yüzölçümü geniş, yerleşim yerleri dağınık ve sayısı fazla ülkeler için il düzeyinde bilgi üretebilmek, çok yüksek örnek hacmiyle çalışmak anlamına gelmektedir. Bu nedenle birçok ülke, alt coğrafi alanlar için bilgi üretebilmek amacıyla, örnekleme dayalı araştırmalardan elde edilen sonuçların yanısıra, idari kayıtlar ve farklı veri kaynaklarını kullanarak çeşitli modelleme çalışmaları yapmakta ve daha alt coğrafi alanlar için ihtiyaç duyulan veriler bu yolla tahmin edilmektedir.
Türkiye İstatistik Kurumu, il düzeyinde ihtiyaç duyulan temel işgücü göstergelerini üretebilmek amacıyla, AB uzmanlarının görüş ve önerilerini de alarak, çeşitli yöntemler üzerinde yaklaşık iki yıldır çalışmaktadır. Sürdürülen çalışmalar neticesinde, ekte ayrıntılarıyla açıklanan “küçük alan tahminleri yöntemi”nin kullanılmasına karar verilmiştir.
Çalışmada kullanılan yöntem, işgücü araştırmasından elde edilen orjinal verilerin yanısıra, ekonometrik çalışmalar sonucu belirlenmiş olan çoğunlukla idari kayıtlara dayalı dışsal değişkenlerin (il nüfusu ve diğer demografik göstergeler, Sosyal Güvenlik Kurumu verileri, İŞKUR kayıtlı işsiz sayısı vb.) birarada kullanılması anlamına gelmektedir. Çalışmada temel olarak herhangi bir il için örnek hacminin yeterli olması durumunda, üretilen tahmin, o il için araştırmadan doğrudan elde edilen sonuca yakın olmakta, örnek hacminin o il tahmini için yetersiz kalması durumunda ise, elde edilen tahmin ağırlıklı olarak dışsal veriler tarafından belirlenmektedir.
Seçilen yöntemin önemli bir avantajı, üretilen tahminlere ilişkin standart hata değerlerinin de hesaplanabilmesidir. Tablolarda, il düzeyindeki işgücüne katılım, istihdam ve işsizlik oranlarının yanısıra değişim katsayısı ve % 95 düzeyindeki güven aralıkları da verilmektedir.
Türkiye İstatistik Kurumu, bu çalışma ile ilk kez sayım ve anketle derlenen doğrudan tahminlerin dışında, modelleme çalışmaları ile elde edilen ve dolaylı tahminlere dayanan sonuçlar yayımlamaktadır. İl düzeyinde üretilmiş olan bu temel işgücü göstergelerinin, dolaylı olarak elde edildiği göz önünde bulundurulmalı, veriler değişim katsayısı, güven aralıkları ve istatistiksel anlamlılık düzeyleri dikkate alınarak kullanılmalıdır.
Kullanılan metodoloji bu bülten ekinde detaylı olarak yer almaktadır.
İşgücüne katılma oranı
İşgücünün önemli bir göstergesi olan işgücüne katılma oranı, 2008 hanehalkı işgücü araştırması yıllık sonuçlarına göre Türkiye genelinde % 46,9 olarak tahmin edilmiştir.
Model çalışması sonucuna göre; işgücüne katılma oranının en yüksek olduğu iller sırasıyla, Rize (% 66,3), Gümüşhane (% 65,4) ve Artvin (% 62,5) olarak tahmin edilmiştir. İşgücüne katılım oranının en düşük olduğu iller ise sırasıyla, Diyarbakır (% 26,9), Siirt (% 27,2) ve Şırnak’tır (% 29,8).
ETİKETLER :